دانشمندان چینی موفق شدند برای اولین بار در جهان، الماس شهابسنگی نادر با ساختار ششضلعی را بهصورت خالص و در شرایط آزمایشگاهی بازآفرینی کنند. این نوع الماس که با نام علمی لونسدالیت (Lonsdaleite) شناخته میشود، معمولاً تنها در شهابسنگها یافت میشود و تا ۶۰ درصد سختتر از الماسهای رایج است.
الماس شهابسنگی چیست؟
برخلاف الماس معمولی که ساختار بلوری مکعبی دارد و در عمق زمین شکل میگیرد، الماس شهابسنگی دارای ساختار ششضلعی منحصربهفردی است که در اثر برخورد شهابسنگها با زمین به وجود میآید. برای مثال، شهابسنگ معروف «کانیون دیابلو» که حدود ۵۰ هزار سال پیش سقوط کرد، چنین الماسی را به زمین آورد.
شهابسنگ معروف «کانیون دیابلو»
پایان یک معمای علمی ۶۰ ساله
سالها بحث بود که آیا ساختار ششضلعی واقعاً وجود دارد یا ترکیبی از ساختارهای مختلف است. اما محققان چینی با استفاده از گرافیت خالص و اعمال فشار و دمای بالا، به همراه تکنیک پیشرفته پراش پرتو ایکس درجا، موفق شدند تغییرات اتمی را لحظهبهلحظه مشاهده کنند و الماس شهابسنگی یا الماس لونسدالیت خالص را بسازند.
ویژگیها و کاربردها
الماس شهابسنگی مصنوعی دارای بلورهایی با قطر حدود ۱۰۰ میکرومتر است. این نوع الماس به دلیل سختی فوقالعاده و پایداری حرارتی بالا، کاربردهای مهمی دارد از جمله:
- ساخت ابزارهای برش فوقسخت
- پوششهای ضد سایش
- قطعات الکترونیکی مقاوم به گرما
- استفاده در محیطهای با دمای بسیار بالا
کشف الماس شهابسنگی در ایران
خاطر نشان می گردد که در ایران نیز اولین نمونه شهابسنگ آکندریتی حاوی الماس شهابسنگی توسط مرکز شهابسنگشناسی موسسه گوهرشناسی کیپا (کیان پارس) شناسایی و معرفی شده است.
بیشتر بخوانید:
لونسدالیت در شهاب سنگ های اوریلیتی
عکس مقطع میکروسکوپ از اکندریت اوریلیتی حاوی کانی لونسدالیت (الماس هگزاگونال) شهاب سنگ بلک دیاموند ایران
منبع:
نظرات کاربران